Σάββατο, 11 Ιανουαρίου 2014

Homero Aridjis (Poema al Sol), Ποίημα για τον ήλιο



Ηλιοτρόπιο προφήτη,
κίτρινε σπόρε,
το όνομά σου σε μία συλλαβή χωρά, είπε ο ποιητής.

Πατέρα των μυθολογιών,
το όνειρο του φωτός γεννά μορφές,
είπε ο ζωγράφος.

Εάν το μάτι δεν ήταν του Ήλιου,
πώς θα μπορούσε να δει το φως;
είπε ο ποιητής.

Εάν το φως δεν ήταν μαέστρος του χρώματος,
πώς θα μπορούσε να βάψει τα μάτια του;
είπε ο ζωγράφος.

Ο Ήλιος ανατέλλει κάθε μέρα στη μεγάλη πυραμίδα της Γκίζας,
στην Ανατολή των ματιών σου αναπαύεται η νύχτα κάθε αυγή,
είπε ο ποιητής.

Ο Ήλιος δεν δύει στον ορίζοντα,
ο Ήλιος δεν γνωρίζει τη νύχτα.
Αυτό που σκοτεινιάζει είναι το μάτι, είπε ο ζωγράφος.

Δεν έχω ανάγκη να πάω να δω τη δόξα του Ήλιου
στις πεδιάδες του απογεύματος, γιατί ο Ήλιος
των μυθολογιών είναι το μάτι, είπε ο ποιητής.

Άπειρο είναι του ήλιου το ποίημα:
μπορούμε να το ζωγραφίσουμε μόνο με λόγια,
είπε ο ζωγράφος.

Όταν ο Ήλιος μιλά,
όλα τα πλάσμα σωπαίνουν,
είπε ο ποιητής.

Ο Ήλιος είναι μία Ύπαρξη,
ο Ήλιος είναι φως παρόν,
είπε ο ζωγράφος.

Το αιώνιο του Ήλιου χαμόγελο
είναι ένας στίχος που είναι ένα ποίημα
που είναι ένα σύμπαν,

το σκεπτόμενο μάτι είναι ένα μάτι που γελά,
το μάτι που νομίζει ότι το ζωγραφίζουμε
με τις δικές του ακτίνες, είπε ο ποιητής.

Ο Ήλιος δεν έχει ιστορία,
ο Ήλιος ζει στην αιωνιότητα της στιγμής,
είπε ο ζωγράφος.

Το ραβδωτό πρόσωπο του Ήλιου είναι ένας ιαγουάρος
που ταξιδεύει στο νυχτερινό ουρανό καταβροχθίζοντας σκιές,
καταβροχθίζοντας στιγμές, είπε ο ποιητής.

Ήλιος παραγινωμένος, Ήλιος αποθεωμένος,
Ήλιος του νου, Ήλιος παράφρων,
είπε ο ζωγράφος.

Η ιστορία του φωτός
είναι η αρχαιολογία του βλέμματος,
είπε ο ποιητής.

Το νοήμον φως εκπορεύεται απ’ τον Ήλιο
στην κατάλληλη θερμοκρασία για να βάψεις τα χέρια σου,
είπε ο ζωγράφος.

Μία μορφή που ρίχνει σκιά, ένα άυλο
περίγραμμα που σ’ ακολουθεί στο δρόμο, αυτός είμαι εγώ,
είπε ο ποιητής.

Τι είναι μια σκιά;
Μια λάμψη στην πλάτη,
μια κηλίδα στο έδαφος, είπε ο ζωγράφος.

Ο Ήλιος είναι η μορφή της αγάπης του,
ο άνθρωπος έχει στα μάτια του τη μορφή αυτής της αγάπης,
στο τέλος της ζωής του ο άνθρωπος θα είναι το φάσμα αυτής της αγάπης, είπε ο ποιητής.

Στο τέλος της μέρας, ανάμεσα στις μεγάλες σκιές του απογεύματος,
ο άνθρωπος θα χάσει την πρότερη λάμψη του,
είπε ο ζωγράφος.

Ο Θεός δεν υπάρχει, είπε ένας τρίτος.
Ο Θεός ζει μέσα στο κεφάλι σου.
Αν δεν τον σκέφτεσαι, χάνεται απ’ το νου σου.

Αν δεν υπάρχει ο Θεός, ποιος υπάρχει;
Εσύ σκιά; Εσύ φάσμα; Εσύ λήθη;
απάντησε ο ζωγράφος.

Ο Θεός δεν υπάρχει,
υπάρχει ένα απέραντο κενό,
είπε ο τρίτος.

Αν υπάρχει ένα τεράστιο κενό,
τότε υπάρχει κάτι,
είπε ο ποιητής.

Αυτά είναι
λόγια κενά,
είπε ο τρίτος.

Αν δεν υπάρχει Θεός,
δεν υπάρχουν τα λόγια σου,
είπε ο ποιητής.

Πριν από την αυγή, τα μάτια μου
έχουν ήδη συλλάβει ως μορφή τα πλάσματα που βλέπεις
εκείνη τη στιγμή κάτω απ’ τον Ήλιο, είπε ο ζωγράφος.

Όλα ξεκίνησαν με μια εικόνα,
όλα ξεκίνησαν με τη λέξη «φως»,
είπε ο ποιητής.

Όταν τα σκυλιά ουρλιάζουν στο φεγγάρι,
στην πραγματικότητα ουρλιάζουν στον Ήλιο,
είπε ο ζωγράφος.

Στο μυαλό μας χωρά το διαστελλόμενο σύμπαν,
στο διαστελλόμενο νου μας χωράν όλα τα άστρα:
ο νους μας είναι ένας στίχος προς το σύμπαν, είπε ο ποιητής.

Ένιωσα τα δικά μου γηρατειά,
όταν είδα την πρώτη άσπρη τρίχα στο κεφάλι της κόρης μου,
είπε ο ζωγράφος.

Ο άνθρωπος δεν πρέπει
να είναι θλιμμένος κάτω απ’ το φως,
είπε ο ποιητής.

Η εγκυκλοπαίδεια του Ήλιου είναι το βιβλίο δίπλα στο κρεβάτι μου,
η εγκυκλοπαίδεια του Ήλιου είναι ένα μάτι που λάμπει
μέσα από τα κλειστά βλέφαρα, είπε ο ζωγράφος.

Στις γωνίες της βιβλιοθήκης μου,
κρυμμένο ανάμεσα σε χιλιάδες λέξεις,
λάμπει του Ήλιου το ποίημα, είπε ο ποιητής.

Είναι περίεργο που ποτέ πριν
δεν είχα σχεδιάσει πιο εκθαμβωτικές μορφές
με ακτίνες αμυδρού φωτός, είπε ο ζωγράφος.

Δεν είναι περίεργο που το ποίημα του Ήλιου
φτάνει το βράδυ και με τα μάτια κλειστά;
είπε ο ποιητής.

Την ευμετάβλητη φύση των ανθρώπινων πλασμάτων,
τη δοτική κατάσταση των πραγμάτων στον κόσμο,
αυτά τα οφείλουμε στον Ήλιο, είπε ο ζωγράφος.

Από την τόση θέαση τα μάτια μου έγιναν ηλιακά,
απ’ το να τον κατονομάζω τόσο, οι λέξεις μου ακτινοβολούν,
είπε ο ποιητής.

Απ’ το να ζωγραφίζω τόσο τα μάτια του έγινα τυφλός,
οι εικόνες του καίνε τα δάχτυλά μου,
είπε ο ζωγράφος.

Το πορτρέτο του Ήλιου
θα το ολοκληρώσουν άλλοι,
είπε ο ποιητής.

Το ποίημα του Ήλιου
ξεκίνησε εδώ και πολύ καιρό,
είπε ο ζωγράφος.

Κίτρινη συλλαβή,
ηλιοτρόπιο προφήτη,
είπε ο ποιητής.

(Από τη συλλογή Los poemas solares, 2005)